แถลงข่าวและส่งมอบเอดสารโบราณนั้น ท่ามกลางคณะสงฆ์ และข้าราชการผู้ใหญ่กรมศิลปากรและสำนักหอสมุดแห่งชาติ
กรมศิลปากรพบคัมภีร์โบราณปลายกรุศรีอยุยา ท่วัดจักรวรรดิ์ราชาวาส
ส่งมอบให้ พระธรรมวัชรวิสุทธิ์(พรหมมา ป.ธ.9 ที่ปรึกษาเจ้าคคณะภาค 10เจ้าวาสวัดจักรวรรดิราชาวาส
เมื่อวันที่ 4 สิงหาคม 2569 เวลา 10.00 น. นางสาวขนิษฐา โชติกวณิชย์ รองอธิบดีกรมศิลปากร เป็นประธานการแถลงข่าวและส่งมอบเอดสารโบราณนั้น ท่ามกลางคณะสงฆ์ และข้าราชการผู้ใหญ่กรมศิลปากรและสำนักหอสมุดแห่งชาติ การพบคัมภีร์ใบลานเก่าสุดสมัยอยุธยาตอนปลายอายุ 307 ปี และยังพบคัมภีร์ใบลานสมัยรัตนโกสินทร์มากที่สุดกว่า 70 ชื่อเรื่อง
กรมศิลปากร โดยสำนักหอสมุดแห่งชาติ ดำเนินโครงการความร่วมมือระหว่างวัดจักรวรรดิราชาวาสกับกรมศิลปากรเพื่อเผยแพร่ผลงานการอนุรักษ์จัดเก็บเอกสารโบราณ ดำเนินการตั้งแต่วันที่ 24 เมษายน 2568 ถึงวันที่ 6 กรกฎาคม 2569 ระยะเวลาประมาณ 1 ปี 3 เดือน
สรุปความสำเร็จของการดำเนินงาน ดังนี้
1. อนุรักษ์ จัดเก็บ และจัดทำทะเบียนเอกสารโบราณประเภทคัมภีร์ใบลานและหนังสือสมุดไทย ซึ่งเป็นการจัดระบบเพื่อให้บริการตามหลักวิชาการ ออกเลขทะเบียนรายชื่อ คัมภีร์ใบลานจำนวน 2,374 เลขที่ รวมทั้งสิ้นจำนวน 15,137 ผูก และหนังสือสมุดไทย จำนวน 75 เล่ม ถือว่าเป็นแหล่งศึกษาเรียนรู้กลางกรุงที่สำคัญและมีปริมาณมากที่สุด
2. สำรวจพบคัมภีร์ใบลานมีอายุเก่าที่สุดในแหล่งเอกสารโบราณวัดจักรวรรดิฯ อยู่ในสมัยอยุธยาตอนปลาย ตรงกับสมัยสมเด็จพระเจ้าท้ายสระ จารศักราชที่สร้างคัมภีร์ไว้ พ.ศ.2262 ปัจจุบันคัมภีร์นี้มีอายุ 307 ปี ชื่อ สิกขาบทวินิจฉัย ซึ่งเป็นคัมภีร์อธิบายพระไตรปิฏกส่วนพระวินัย
3. สำรวจพบคัมภีร์ใบลานสมัยธนบุรี จารศักราชที่สร้างคัมภีร์ไว้ พ.ศ.2320 และ 2322 ปัจจุบันคัมภีร์สองเรื่องนี้มีอายุ 249 ปี และ 247 ปี ได้แก่เรื่อง สารสังคหะ อธิบายถึงพระพุทธคุณ และเรื่อง จริยาปิฎก กล่าวถึงการบำเพ็ญบารมีในอดีตชาติของพระโพธิสัตว์ เพื่อแสดงให้เห็นถึงความเพียรพยายาม คัมภีร์ใบลานทั้งสองเรื่องนั้นถือเป็นคัมภีร์ใบลานหายากเนื่องจากสมัยกรุงธนบุรีเป็นราชธานีนั้นอยู่ในช่วงสั้น ๆ เพียง 15 ปี
4. สำรวจพบคัมภีร์ใบลานสมัยรัตนโกสินทร์มากที่สุดตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 1 ถึงรัชกาลที่ 7 ประมาณ 70 ชื่อเรื่อง ซึ่งนับเป็นแหล่งเอกสารโบราณที่มีคัมภีร์ใบลานสมัยรัตนโกสินทร์มากที่สุดซึ่งเคยสำรวจอนุรักษ์จัดทำทะเบียนมา สอดรับกับความเจริญรุ่งเรืองของวัด
จักรวรรดิฯ ตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 3 เป็นต้นมา
5. หนังสือสมุดไทยพระมาลัยมีภาพเขียนสีประกอบเนื้อหาสวยงามด้านซ้ายและขวาของสมุดไทย สมัยรัตนโกสินทร์ และหนังสือสมุดไทยขาวระบุปี 2421 นายจ่งสร้างไว้ในพระพุทธศาสนา ขอให้ได้แก่พระนิพพาน หมวดธรรมคดี หมู่สวดมนต์ ซึ่งอยู่ในสมัยรัชกาลที่ 5
